AI Wet- en Regelgeving
AI Wet- en Regelgeving Wereldwijd
Wat staat er op de planning en wat betekend dit voor jou?
De opkomst van generatieve toepassingen zoals ChatGPT laat zien hoe krachtig kunstmatige intelligentie kan zijn. Overheden grijpen daarom in met nieuwe regels. Veel landen werken intussen aan eigen beleid, maar voor Nederlandse organisaties is vooral het Europese en Nederlandse kader van belang. Hieronder vind je een overzicht in gewone mensentaal.
Hoe zit het met AI Wet- en Regelgeving binnen Europa?
EUROPESE UNIE
AI ACT
De Europese AI Act is in juni 2024 formeel aangenomen en trad twintig dagen later in werking. De verordening werkt stapsgewijs.
• 2 februari 2025: toepassingen die de wet als onaanvaardbaar bestempelt, zoals sociale score systemen en manipulatie van kinderen, worden verboden.
• Maart 2025: gedragscodes voor ontwikkelaars worden gepubliceerd.
• Juni 2025: generatieve modellen krijgen transparantie plichten, bijvoorbeeld duidelijke labels bij deepfakes en samenvattingen van trainingsdata.
• Juni 2027: volledige verplichtingen voor systemen met een hoog risico. Denk aan registratie, beoordeling van de conformiteit en extra toezicht.
Wat betekent dit concreet?
Wie AI gebruikt in werving, medische apparatuur of kritieke infrastructuur krijgt extra eisen rond data kwaliteit, menselijk toezicht en cyberbeveiliging.
RAAD VAN EUROPA
BINDEND AI VERDRAG
Het eerste bindende AI verdrag van de Raad van Europa ligt sinds 5 september 2024 open voor ondertekening. Het verdrag gaat niet in op technische details maar op mensenrechten, democratie en de rechtsstaat. Na ratificatie door elk land volgt nationale wetgeving. Ook buitenlandse aanbieders van AI diensten binnen Europa vallen eronder.
Hoe zit het met internationale AI Wet- en Regelgeving?
INTERNATIONALE INITIATIEVEN
• De OESO actualiseerde in mei 2024 haar AI principes. Veel landen gebruiken deze set als blauwdruk voor samenhangende regelgeving.
• De G7 publiceerde in oktober 2023 de Hiroshima AI Process Code of Conduct. Een herziening wordt in 2025 verwacht. Deze vrijwillige gedragscode dient vaak als minimale basisafspraak voor grensoverschrijdende projecten.
• De Verenigde Naties hebben via de High Level Advisory Body in september 2024 zeven aanbevelingen gedaan. Zij vormen input voor het Global Digital Compact dat op de agenda staat voor 2025.
NATIONALE ACCENTEN BUITEN EUROPA
• Verenigde Staten: het presidentieel besluit Safe Secure and Trustworthy AI uit oktober 2023 is in januari 2025 ingetrokken. De verantwoordelijkheid ligt nu meer bij sectorale toezichthouders en het nieuwe NIST AI Safety Institute.
• Verenigd Koninkrijk: het pro innovatie AI White Paper uit 2023 zet in op principe gericht toezicht via bestaande instanties. Een aparte Frontier AI Bill is voorlopig gepauzeerd.
• Canada: Bill C 27, ook bekend als de Artificial Intelligence and Data Act, ligt nog in behandeling in het Lagerhuis.
• China: de Interim Measures for Generative AI Services gelden sinds 15 augustus 2023. Nationale standaarden volgen op 1 november 2025 en zijn ook van toepassing op buitenlandse aanbieders.
WAT BETEKENT DIT VOOR NEDERLANDSE ORGANISATIES?
De druk om compliant te zijn groeit. Verwacht meer documentatie plichten, transparantie over datasets en verantwoording over modelbeslissingen. De regels bieden tegelijk kansen. Er komen steeds meer experimenteer omgevingen en subsidies om veilig met AI te werken.